„Podcast to medium towarzyszące, a nie konkurujące” – rozmowa z Markiem Jankowskim

  • by

Mateusz Bukowski (MB): Marek, wiem, że lubisz piłkę nożną, więc zacznę od piłkarskiego wprowadzenia. Raymond Domenech, były selekcjoner reprezentacji Francji, mówił, że trener z bogatą karierą zawodniczą szybciej zdobędzie zaufanie szatni. Mówił, że wystarczy pokazać piłkarzom medal z Mistrzostw Świata i masz ich kupionych. I pytanie do Ciebie: wchodzisz do szatni pełnej żądnych wiedzy początkujących podcasterów i co im mówisz? Jakie liczby i medale ze swojej kariery im pokażesz?

Marek Jankowski (MJ): Pierwsza liczba jest taka, że podcast „Mała Wielka Firma (MWF)” nagrywam od 11 lat i z tego, co wiem, to jest jednym z najdłużej ukazujących się regularnie podcastów w Polsce.

W sumie nagrałem 260 godzin materiałów. I jak próbowałem to do czegoś przyrównać, to wyznacznikiem tej skali niech będzie serial „ Przyjaciele”, który miał 10 sezonów. Należałoby obejrzeć wszystkie 10 sezonów 3 razy, aby dojść do liczby 260 godzin. Sam widzisz, że to kawał czasu.

Trzecią liczbą jest to, że podcast MWF został do tej pory pobrany ponad 6 milionów razy. To nie jest jednak liczba kompletna, ponieważ przez pierwsze 2 lata nagrywania podcastu z Pawłem Tkaczykiem nie mieliśmy narzędzi do mierzenia ruchu.

Patrząc na skalę światową, to 6 milionów pobrań odcinków plasuje mnie w 5 szczytowych procentach na świecie, jeśli chodzi o odsłuchania podcastów. A to jest tylko Polska. To nie jest podcast anglojęzyczny. Uważam więc, że są to dobre wyniki.

MB: Marek, myślę, że po takim przedstawieniu szatnię podcasterów masz kupioną. Masz ich pełne zaufanie.

MJ:  Z jednej strony tak, bo ludzie wiedzą, że jest to do osiągnięcia. Z drugiej strony może być onieśmielające i ktoś może nie zechcieć się ze mną porównywać.

Dlatego zamiast pokazywać swoje osiągnięcia, wolę pokazać osoby, uczestników mojego kursu, które zaczęły nagrywać niedawno, od zera, i osiągają już fajne i konkretne wyniki.

MB: Właśnie, Marek. To, o czym mówisz, miało być moim kolejnym pytaniem. Dużą wartością dodaną do kursów jest zbudowana wokół niego społeczność i osoby, które możemy tam spotkać. Powiedz, kto uczestniczył do tej pory w Twoim kursie?

MJ: To jest trudne pytanie, bo wiele osób to specjaliści znani w swoich branżach, więc osobom spoza danej branży ich nazwiska mogą nic nie mówić. Ale piszesz o kursach online, więc wymienię kilka osób, które możesz kojarzyć właśnie z kursów biznesowych i które po kursie wypuściły swoje podcasty – to np. Adam Grzesik, Bartek Popiel, Michał Kowalczyk, Karolina Brzuchalska czy Wojciech Bizub. Mój kurs kupili też m.in. Maciej Aniserowicz i Piotr Peszko, mimo że obydwaj byli już doświadczonymi podcasterami.

Zapraszam na stronę podcastpro.pl/absolwenci – znajdziesz tam listę podcastów, które powstały po moim kursie. Każdy może tam wejść i zobaczyć, jak różne są tematy i jacy ludzie brali w kursie udział. To oczywiście nie jest kompletna lista, bo niektórzy zapominają się tam dopisać albo nie chcą się ujawniać, ale pewnie sporo osób znajdzie tam podcasterów, których zna.

MB: Rzeczywiście, różnorodność tematyczna jest ogromna. A czy jest jakaś branża/dziedzina życia, w której podcast się nie sprawdzi?

MJ: Nie znam takiej branży, dlatego że podcast to człowiek, a każdą branżę tworzą ludzie. Mogę powiedzieć, że ilu ludzi, tyle potencjalnych podcastów może powstać. Jeśli ktoś ma wątpliwości, to może w wyszukiwarce wpisać po angielsku nazwę jego branży + podcast i na pewno wyskoczą jakieś przykłady. Ktoś kiedyś miał zastrzeżenie, że on siedzi w ścisłych dziedzinach, jak matematyka i fizyka, i te z pewnością na podcast się nie nadają. I jak myślisz – miał rację?

MB: Nie miał?

MJ: Oczywiście, że nie! Po chwili znalazłem dla niego listę anglojęzycznych podcastów o matematyce i fizyce. Oto one:

http://bit.ly/pod-fiz
http://bit.ly/pod-mat

Jak widzisz, to może być idealna inspiracja dla kogoś, kto uważa, że jego dziedzina nie nadaje się na podcast. To też kwestia doboru formy, w której nie będzie przeszkodą to, że my nie widzimy tego, o czym mówimy.

MB: A jak ktoś już określi, w jaki sposób zechce przekazywać to, co ma do powiedzenia, to gdzie powinien szukać inspiracji tematów do odcinków?

MJ: Warto zapytać ludzi, dla których chcemy nagrywać, o interesujące ich tematy czy trudności, z jakimi mieli ostatnio do czynienia.

Można – a nawet trzeba – obserwować panujące trendy i nagrywać podcasty związane z bieżącą sytuacją. Przykładem niech będzie obecna sytuacja. Można to wykorzystać do nagrania odcinka i odpowiedzieć na pytanie, jak sobie radzić z kryzysem.

Są grupy na Facebooku czy fora internetowe z konkretnej dziedziny, gdzie ludzie zadają pytania, które my możemy wykorzystać jako tematy do odcinków.

MB: Marek, zajrzyjmy teraz do zawartości samego kursu. Co uczestnicy znajdą w środku? Jakie materiały przygotowałeś?

MJ: Podstawą kursu są materiały wideo. Całość składa się z 6 modułów, które ułożone są tak, jak cały proces tworzenia podcastu. Zaczynamy od fundamentów, czyli strategii. Dalej idziemy przez planowanie odcinka, nagrywanie, montaż, dystrybucję, aż do jego promocji.

Każdy moduł jest podzielony na krótkie, kilkuminutowe lekcje. Łącznie jest ich 51. Na końcu każdej lekcji znajduje się ćwiczenie do wykonania, które ma utrwalić przyswojoną wiedzę.

Zdecydowana większość lekcji ma poza wideo również wersję tekstową, która ułatwia szybkie odnalezienie konkretnych informacji. W niektórych lekcjach są też specjalne nagrania audio, w których wyjaśniam, jak zmienia się brzmienie dźwięku w różnych sytuacjach. Są też materiały do pobrania w formie PDF-ów.

Uczestnicy mają również dostęp do prywatnej grupy na Facebooku, gdzie można zadawać pytania i weryfikować swoje postępy.

Dodatkowo dla uczestników każdej edycji organizuję 4 sesje Q&A na żywo, podczas których odpowiadam na pytania związane z tworzeniem podcastów.

MB: Czy osoby nietechniczne poradzą sobie z zawartością kursu?

MJ: Tak. Kurs jest przygotowany z myślą o wszystkich osobach, również o tych, które do tej pory nie miały żadnego doświadczenia w nagrywaniu czy w edycji dźwięku.

MB: Nagrywanie podcastu ze względu na potrzebne urządzenia (np. mikrofon, dyktafon) wydaje się być kosztownym zajęciem. Ile w takim razie trzeba na początku zainwestować, żeby ruszyć z podcastem?

Podcast można zacząć nagrywać bezkosztowo/ Zdjęcie: materiały promocyjne kursu PodcastPro

MJ: Można zacząć za darmo, nie kupując żadnego sprzętu ani oprogramowania. Właściwie każdy ma już smartfon, którym da się nagrać dźwięk. Trzeba tylko znaleźć pomieszczenie, w którym nie będzie echa, ponieważ to jest główna przeszkoda przy nagrywaniu.

Jeśli chodzi o aplikacje i systemy, to również istnieją takie, które umożliwiają publikację podcastu za darmo. Jednak takie rozwiązania mają swoje ograniczenia, a ludzie oczekują, że nagranie będzie dobrze brzmiało od samego początku.

Zakładam, że każdy ma komputer, więc nie liczę jego kosztu. Wśród oprogramowań jest darmowe Audacity, które można wykorzystywać też do celów komercyjnych. Sensowny mikrofon, który znacząco polepszy jakość nagrań i który w zupełności wystarczy, kosztuje 350 zł.

Zostaje hosting. Ten, który ja polecam, to spreaker.com. Jego koszt, to 6 dolarów miesięcznie w planie rocznym. Rocznie to 270-280 zł – przy czym warto pamiętać, że pierwsze 5 godzin nagrań jest darmowe. To tyle. Można więc pierwszych kilka odcinków nagrać bez kosztów, żeby się przekonać, czy to, co chcemy robić, jest rzeczywiście dla nas.

MB: Marek, powiedziałeś, że ważnym elementem jest jakość dźwięku. Gdzie zatem nagramy go najlepiej?

MJ:  Dobrym miejscem jest sypialnia, gdzie jest łóżko i dużo tkanin w postaci pościeli, dywanu czy zasłon. Sprytnym sposobem nagrywania podcastu jest nagrywanie w szafie. Ubrania w szafie, jak tkaniny w sypialni, świetnie tłumią dźwięki.  Mając tylko szafę w domu, można nagrać dobrej jakości podcast. Kolejną kwestią jest odległość mikrofonu od ust. Im dalej znajdujemy się od mikrofonu, tym więcej dźwięków z pomieszczenia się zbiera.

MB:  Jak uczestnicy kursu powinni się z niego uczyć?

MJ: To jest coś, co niedawno zmieniłem. W poprzednich edycjach udostępniałem cały kurs i każdy mógł przechodzić go w swoim tempie, co ma oczywiście swoje zalety. Zauważyłem jednak, że jest część osób, którym łatwiej jest przerobić kurs, gdy mają to podane etapami.

W tej chwili po zapisie na kurs uczestnik otrzymuje dostęp do pierwszego modułu. Pod koniec pierwszego tygodnia przeprowadzam sesję Q&A, gdzie odpowiadam na pytania i wątpliwości związane z pierwszymi lekcjami. Dzień po webinarze uczestnicy otrzymują dostęp do modułu drugiego i trzeciego, po których również przeprowadzam sesje Q&A. W ten sposób zachęcam do systematyczności oraz daję możliwość rozwiania swoich wątpliwości po każdym module.

MB: Jaka jest najważniejsza zaleta podcastów w porównaniu z blogiem, YouTubem czy innymi kanałami social media?

MJ:  Zalet jest co najmniej kilka, ale najważniejsza jest taka, że podcast jest medium towarzyszącym, a nie konkurującym. To znaczy, że podcast w porównaniu z innymi platformami nie wymaga patrzenia w ekran.

Inne media konkurują o nasz czas, z kolei podcast jest medium wypełniającym nasz czas, który spędzamy na jakichś innych czynnościach. Można więc biegać czy prasować i jednocześnie słuchać podcastu.

To powoduje, że podcast zatrzymuje odbiorcę na o wiele dłużej, ponieważ nie mamy takiego odczucia, że robimy jedną rzecz kosztem drugiej.

MB: Jak podchodzić do podcastów? Czy można zarabiać na samym podcaście czy należy raczej traktować go jako jeden z elementów marketingu?

MJ: Można traktować na te dwa sposoby. Można zarabiać na podcaście na kilka sposobów. Zresztą nagrałem na ten temat cały odcinek, więc odsyłam do niego.

Na szybko wymienię pozyskanie sponsora jednego odcinka lub całej serii, można promować produkty i zarabiać na afiliacji, można założyć Patronite, można zarabiać też na produkcji podcastów.

Przechodząc do wykorzystania podcastu jako kanału marketingowego, to z mojego punktu widzenia są tu jeszcze większe możliwości. Podcast można wykorzystać do budowy swojej marki osobistej, pozycji eksperta, i dzięki temu sprzedawać swoje produkty, jak książki czy kursy online.

Każda z tych form jest  możliwa i jest do wykonania.  Ja poza patronatem robiłem wszystkie wspomniane rzeczy.

MB: Marek, przekazałeś nam już bardzo wiele przydatnych informacji. Powiedz w takim razie, gdzie można Twój kurs kupić?

MJ: Jest strona podcastpro.pl, na której można kupić kurs, gdy ten jest w sprzedaży, bądź zapisać się na listę osób zainteresowanych i otrzymać informację o ponownej sprzedaży szkolenia.

Poza informacją, kiedy rusza kolejna edycja kursu, raz w tygodniu wysyłam do wszystkich z listy zainteresowanych „wskazówki dla  podcasterów”. Już same te maile mogą pomóc komuś, kto myśli o stworzeniu podcastu, postawić pierwsze kroki.

MB: Ile razy w ciągu roku kurs jest dostępny w sprzedaży?

MJ: Zwykle dostępny jest 2 razy, czasami 3. W tym roku będzie to 3-cia edycja.

MB: Marek, w przypadku pytań ze strony moich czytelników, gdzie i w jaki sposób można je Tobie zadać?

MJ: Najlepiej pisać na mail: marek@malawielkafirma.pl. W chwili, gdy szykuję się do otwarcia kolejnej edycji, przygotowuję dużo materiałów live i tam jestem również dostępny. Zdarza się, że robię live’a, który trwa pół godziny, a przez kolejne pół godziny odpowiadam na pytania związane z podcastowaniem.

MB: Marek, bardzo dziękuje za rozmowę i poświęcony mi i czytelnikom czas.

MJ: Ja dziękuję za zaproszenie i życzę powodzenia z blogiem.